De Raad van State adviseert het kabinet om de geplande verhoging van verkeersboetes te heroverwegen. Volgens de belangrijkste adviseur van het kabinet is het onduidelijk of de verhoging «noodzakelijk, evenredig en proportioneel» is. Als de plannen doorgaan, gaan bestuurders vanaf volgend jaar bijvoorbeeld een tientje meer betalen als ze door rood licht rijden. Dat boetebedrag wordt verhoogd van 320 naar 330 euro.
Afgelopen jaren hebben opeenvolgende kabinetten de verkeersboete vaak om «begrotingstechnische reden» verhoogd. Dat heeft ertoe geleid dat ze hard zijn gegroeid: sinds 1994 met ruim 220 procent, terwijl de kosten van levensonderhoud in diezelfde periode met 70 procent toenamen. Daarop is vanuit alle hoeken kritiek gekomen, onder meer van rechters, onderzoekscentrum WODC, het Openbaar Ministerie en het Centraal Justitieel Incassobureau. De kritiek is onder meer dat de verkeersboetes te veel uit de pas lopen met andere soorten boetes, bijvoorbeeld die voor mishandeling en diefstal.
De vorige justitieminister, Foort van Oosten, liet weten het eens te zijn met deze kritiek, maar verhoogde de boetes toch. De huidige minister, David van Weel, wil de boetebedragen volgend jaar ook weer laten meestijgen met de inflatie om de begroting rond te krijgen. De Raad van State is dan ook kritisch op deze stap. Het adviesorgaan vindt het een «eerste, voor de hand liggende stap» om af te zien van de indexatie. Dat er dan een gat in de begroting ontstaat, is volgens de adviseurs geen goed argument.
«Het doel van deze boetes is het sanctioneren van strafwaardig gedrag en het vergroten van de verkeersveiligheid», staat in het advies. «Het verhogen van de tarieven van verkeersboetes dient dan ook in relatie te staan tot dat doel.» De Raad van State adviseert over alle wetsvoorstellen die de regering naar de Tweede Kamer stuurt. Het kabinet hoeft daar uiteindelijk niets mee te doen.
De kritiek op de verkeersboetes is niet nieuw. Al jaren wijzen rechters en instanties erop dat de boetes voor lichte overtredingen veel sneller zijn gestegen dan de straffen voor zware vergrijpen. De Raad van State vindt dat beter moet worden onderbouwd waarom dit verschil niet wordt rechtgetrokken. Een manier om de balans te herstellen is door de boetes niet langer automatisch mee te laten stijgen met de inflatie.
Ondanks de aanhoudende kritiek hebben opeenvolgende kabinetten besloten dit toch te doen, omdat anders een gat in de begroting van het ministerie van Justitie ontstaat. De Raad van State vindt dat geen goed argument, omdat het doel van boetes is om te straffen en niet om de financiën rond te krijgen. Het is nu aan het kabinet om te bepalen of het de verhoging doorzet of het advies opvolgt.