Premier Jetten heeft na twee dagen debat in de Tweede Kamer niet duidelijk gemaakt hoe zijn minderheidskabinet aan meerderheden wil komen voor de vijftien begrotingen. Het kabinet beschikt over 66 zetels en is voor steun afhankelijk van oppositiepartijen. Jetten zei te mikken op «brede steun», maar liet niet weten van welke partijen en op welke manier die steun tot stand moet komen.
De oppositie reageerde met onvrede op het uitblijven van een keuze. Pro-leider Klaver drong aan op duidelijkheid: «U moet kiezen welke route u nu gaat lopen.» JA21-leider Eerdmans vroeg eveneens om een richting: «Welke kant kiest u — breed gaat niet lukken — wat wordt het?» Jetten verklaarde dat het «niet netjes» zou zijn om partijen nu al uit te sluiten. Hij kondigde aan dat het kabinet vanavond uitnodigingen verstuurt aan Pro, 50Plus, Volt, ChristenUnie, SGP, JA21 en BBB voor verdere gesprekken. Volgens Jetten zou daar snel een akkoord uit kunnen rollen: «Als het binnen een week lukt, zou dat fantastisch zijn.»
Het kabinet is sinds de start verdeeld over de te volgen route. D66 en CDA zien meer in samenwerking «over links» met Pro, terwijl de VVD neigt naar «over rechts» met JA21 en SGP. Gisteren leek JA21-leider Eerdmans een uitweg te bieden door de deur open te zetten voor deelakkoorden. «Ik vrees dat een totaaldeal passé is», zei hij in het debat. Met deelakkoorden zouden JA21 en SGP bijvoorbeeld de asielplannen kunnen steunen en Pro de klimaatplannen. Dat idee is acceptabel voor de VVD, maar D66 en CDA geven de voorkeur aan één deal over alle plannen tegelijk. Pro heeft laten weten niets te zien in deelakkoorden, omdat het daarmee indirect kabinetsplannen mogelijk zou maken waar de partij niet achter staat.
De onduidelijkheid wringt, omdat de tijd dringt. In november moet het belastingplan af zijn, met daarin de fiscale maatregelen voor volgend jaar. SGP-leider Stoffer benadrukte dat het kabinet de vrijheid heeft om te kiezen, maar dat er wel een keuze moet vallen. JA21-leider Eerdmans wees erop dat het belastingplan dat er nu ligt «niet genoeg is voor links of voor rechts». «Wij zijn bereid te praten, maar niet als op voorhand onduidelijk is welke route er wordt gekozen», zei hij.
Klaver was niet onder de indruk van de aankondiging van de gesprekken. «Wat de premier hier staat te doen is zijn coalitie bij elkaar houden», zei hij. «U bent tot op de bot verdeeld.» Op de suggestie dat een akkoord binnen een week fantastisch zou zijn, reageerde Klaver: «Als ik op Brad Pitt zou lijken, zou dat ook fantastisch zijn.» De uitnodiging voor een gesprek sloeg hij niet af, net zomin als de andere genodigde partijen. De gesprekken moeten nu duidelijkheid brengen over de route die het kabinet kiest.