Sejm uchwalił w czwartek tzw. ustawę praworządnościową, która ma uporządkować status sędziów powołanych w latach 2018–2026 na podstawie uchwał Krajowej Rady Sądownictwa. Za przyjęciem przepisów głosowało 231 posłów, przeciwko było 200. Ustawa trafi teraz do Senatu, gdzie rozpocznie się kolejny etap prac legislacyjnych.
Nowe prawo dotyczy sędziów, których powołania opierały się na uchwałach KRS podejmowanych w okresie, gdy jej sędziowscy członkowie byli wybierani w czasach rządów Prawa i Sprawiedliwości. Ustawa ma uregulować skutki prawne tych decyzji i uporządkować status osób, które w obiegu publicznym określane są jako sędziowie „nieprawidłowo powołani”.
Głosowanie w Sejmie zakończyło się wyraźnym podziałem: 231 posłów opowiedziało się za ustawą, a 200 było przeciw. Wynik pokazuje, że większość rządząca miała wystarczające poparcie, by przepisy przeszły przez niższą izbę parlamentu, ale różnica głosów nie była jednomyślna. Teraz decyzja należy do senatorów, którzy mogą wprowadzić poprawki lub przyjąć ustawę bez zmian.
Sprawa statusu sędziów powołanych po 2017 roku od lat budzi kontrowersje prawne i polityczne. Ustawa praworządnościowa ma odpowiedzieć na pytanie, jak traktować orzeczenia i decyzje podejmowane przez osoby, których powołanie zakwestionowano. Jej uchwalenie to jeden z elementów szerszej debaty o funkcjonowaniu wymiaru sprawiedliwości i o skutkach zmian wprowadzonych w sądownictwie w poprzednich latach.
Senat może teraz odrzucić ustawę, przyjąć ją w całości lub zgłosić poprawki. Jeśli izba wyższa wprowadzi zmiany, projekt wróci do Sejmu, który będzie musiał ponownie się nim zająć. Ostateczny kształt przepisów będzie miał bezpośredni wpływ na sytuację zawodową sędziów objętych ustawą oraz na funkcjonowanie sądów w całym kraju.
Ustawa nie kończy jednak szerszego sporu o praworządność. Jej przyjęcie przez Sejm to kolejny etap procesu, który będzie obserwowany zarówno przez środowiska prawnicze, jak i przez instytucje międzynarodowe zajmujące się oceną stanu praworządności w Polsce. Dalsze prace w Senacie pokażą, czy uda się wypracować kompromis w sprawie, która od lat dzieli scenę polityczną.