Wie met een personenauto over de A27 bij Gorinchem rijdt, kan de Merwedebrug nog altijd gebruiken. Voor vrachtwagens is dat sinds 18 juli anders. Rijkswaterstaat heeft zwaar verkeer van de brug geweerd nadat uit onderzoek bleek dat het staal in de boogconstructie op meerdere plaatsen minder sterk is dan eerder werd aangenomen.
Het probleem zit niet in een plotseling zichtbare scheur die de hele brug onbruikbaar maakt. De berekende constructieve reserve voor zwaar verkeer is kleiner geworden. Bij hoge belasting bestaat het risico dat stalen platen in de boog onder druk vervormen. Daarom is gekozen voor een gerichte beperking: vrachtwagens eraf, personenauto’s en ander lichter verkeer erop.
Dat onderscheid is voor automobilisten belangrijk. De Merwedebrug is dus niet volledig gesloten. Wie met een personenauto tussen Gorinchem en Werkendam rijdt, hoeft vanwege deze maatregel geen vaste omleidingsroute te nemen. Het grootste effect zit bij logistieke bedrijven, touringcars en ander zwaar verkeer dat een alternatieve route moet kiezen. Voor lijnbussen en hulpdiensten gelden uitzonderingen volgens de aanwijzingen van Rijkswaterstaat.
De maatregel wordt digitaal gehandhaafd. Tijdens een gerichte controleactie van 17 tot en met 21 augustus werden 215 boetes uitgedeeld. Rijkswaterstaat meldde dat het aantal vrachtwagens over de brug met meer dan 97 procent was afgenomen. Toch reden in die periode nog ongeveer 500 vrachtwagens per dag over de brug, reden om de cameracontrole voort te zetten.
Voor personenauto’s kan het vrachtwagenverbod indirect merkbaar zijn. Omleidend zwaar verkeer verschuift naar andere verbindingen en kan daar extra druk veroorzaken. Tegelijk vermindert het verbod de belasting op de bestaande brug, waardoor die voor het lichtere verkeer beschikbaar kan blijven totdat de nieuwe infrastructuur verder is.
Die vervanging is inmiddels in uitvoering. In augustus zijn de eerste funderingswerkzaamheden voor de nieuwe westelijke Merwedebrug begonnen. Voor de fundering worden palen en andere zware onderdelen aangebracht. Rijkswaterstaat verwacht dat deze fase ongeveer tot eind 2027 doorloopt.
De bouwlogistiek is door het huidige vrachtwagenverbod zelf ingewikkelder geworden. Zware transporten kunnen de bestaande Merwedebrug niet gebruiken en moeten via andere aanvoerroutes naar het werkterrein. Dat maakt de situatie bijzonder: de beperking die nodig is om de oude brug te ontlasten, beïnvloedt ook de logistiek van het project dat de capaciteit uiteindelijk moet vernieuwen.
Voor de dagelijkse automobilist blijft de belangrijkste regel overzichtelijk. Personenauto’s mogen over de Merwedebrug blijven rijden, maar verkeerssituaties rond grote bouwprojecten kunnen veranderen. Wie regelmatig over de A27 rijdt, doet er daarom goed aan de actuele informatie van Rijkswaterstaat te blijven volgen, zeker wanneer nieuwe bouwfasen beginnen.
De situatie laat ook zien waarom een brug niet simpelweg ‘veilig’ of ‘onveilig’ hoeft te zijn voor alle verkeer tegelijk. Een constructie reageert anders op het gewicht en de frequentie van zware voertuigen dan op personenauto’s. Door de zwaarste categorie tijdelijk te weren, kan Rijkswaterstaat de belasting beperken terwijl de verbinding voor een groot deel van het verkeer openblijft.
Zolang de nieuwe brug nog niet klaar is, blijft dat een balans tussen bereikbaarheid en constructieve veiligheid. Voor vrachtverkeer betekent die balans omrijden en handhaving. Voor automobilisten betekent ze voorlopig dat de A27 bij Gorinchem bruikbaar blijft, maar onder een beperking die nog geruime tijd zichtbaar zal zijn.