De Brusselse lokale besturen krijgen vanaf volgend jaar dertig procent minder subsidies van de Vlaamse overheid voor hun Nederlandstalige cultuurbeleid en hun Nederlandstalige bibliotheken. Dat blijkt uit een beslissing van de Vlaamse regering. De besparing treft rechtstreeks de werking van cultuurcentra, bibliotheken en andere Nederlandstalige culturele initiatieven in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest.
De Vlaamse overheid is bevoegd voor het Nederlandstalige cultuurbeleid in Brussel. Gemeenten en OCMW's in het gewest ontvangen jaarlijks middelen voor de ondersteuning van Nederlandstalige culturele activiteiten en voor de uitbouw van Nederlandstalige bibliotheken. Die middelen worden nu met bijna een derde teruggeschroefd. Voor de lokale besturen betekent dit een aanzienlijke vermindering van hun werkingsbudgetten.
Het is nog niet duidelijk hoe de Brusselse gemeenten en OCMW's de besparing zullen opvangen. Sommige besturen zullen moeten snoeien in hun culturele programma's, andere overwegen om eigen middelen in te zetten of samen te werken met andere Nederlandstalige instellingen. De vzw's en organisaties die afhankelijk zijn van de subsidies vrezen voor hun voortbestaan. Vooral kleinere initiatieven en bibliotheken met een beperkt budget dreigen in de problemen te komen.
De besparing kadert in een bredere inspanning van de Vlaamse regering om de uitgaven te beperken. Eerder raakte al bekend dat ook andere sectoren met minder middelen moeten rondkomen. Voor het Nederlandstalige cultuurleven in Brussel komt de maatregel hard aan, omdat de sector al jaren kampt met stijgende kosten en een groeiende vraag naar Nederlandstalig aanbod in een meertalige stad.
De Vlaamse Gemeenschapscommissie (VGC) speelt een centrale rol in de financiering van het Nederlandstalige cultuurbeleid in Brussel. Zij verdeelt de middelen onder de lokale besturen en de culturele instellingen. Het is nog niet bekend of de VGC de besparing zal doorrekenen aan de begunstigden of dat er een andere verdeelsleutel komt. Duidelijkheid hierover wordt in de komende weken verwacht.
Verschillende Brusselse schepenen van Cultuur hebben al laten weten dat zij de beslissing betreuren. Zij wijzen erop dat cultuur en bibliotheken een essentiële rol spelen in de Nederlandstalige gemeenschap in Brussel. De besparing zou niet alleen de programmatie treffen, maar ook de tewerkstelling in de sector onder druk zetten. Vooral de vele deeltijdse medewerkers en freelancers in de culturele sector zouden de gevolgen voelen.
De Vlaamse overheid benadrukt dat de besparing noodzakelijk is om de begroting in evenwicht te houden. Er zou geen alternatief zijn. Toch roepen de Brusselse lokale besturen op om de maatregel te herzien of om ten minste een overgangsperiode in te voeren, zodat de sector zich kan aanpassen. Zij vrezen dat de dertig procent korting op korte termijn tot sluitingen en afbouw van het Nederlandstalige culturele aanbod zal leiden.
De komende maanden moeten de lokale besturen hun begroting voor volgend jaar opmaken. De cultuursector hoopt dat er nog een politiek akkoord komt om de scherpste kantjes van de besparing af te vijlen. Voorlopig blijft het wachten op concrete cijfers en op een duidelijk signaal van de Vlaamse regering over de toekomst van het Nederlandstalige cultuurbeleid in Brussel.