Steeds meer scholen schrappen of passen schoolreisjes aan omdat ouders de vrijwillige bijdrage niet kunnen betalen. Uit onderzoek van het Jeugdeducatiefonds blijkt dat bijna drie op de tien ouders de bijdrage voor excursies moeilijk kunnen opbrengen. Het gevolg is dat kinderen vaker thuisblijven bij uitjes zoals een dagje pretpark of een schoolkamp.
Volgens Mariëlle Arnoldus van het Jeugdeducatiefonds komt de betalingsproblemen vooral door de gestegen kosten van het dagelijks leven. „Dit komt ook omdat het leven duurder is geworden”, zegt zij. De stijgende prijzen maken dat het vrijwillige bedrag voor veel gezinnen niet langer vanzelfsprekend is. Scholen die merken dat te weinig ouders kunnen betalen, zien zich gedwongen om het programma aan te passen of het uitje helemaal te laten vervallen.
De gevolgen zijn volgens betrokkenen groot. „Sommige kinderen komen hun wijk niet meer uit”, waarschuwt een woordvoerder in het onderzoek. Voor kinderen uit gezinnen met weinig financiële ruimte is het schoolreisje vaak de enige kans om buiten de eigen buurt iets te ondernemen. Als scholen het uitje schrappen, verliezen juist deze kinderen een belangrijke ervaring.
Het Jeugdeducatiefonds ziet dat scholen verschillende oplossingen zoeken. Sommige scholen vragen een lagere bijdrage, andere zoeken sponsoring of proberen de kosten te drukken door een goedkoper uitje te kiezen. Toch lukt het niet overal om het schoolreisje overeind te houden. De druk op scholen neemt toe naarmate meer ouders aangeven de bijdrage niet te kunnen betalen.
De discussie over de vrijwillige bijdrage is niet nieuw, maar de urgentie groeit. Scholen mogen leerlingen formeel niet uitsluiten van activiteiten als ouders niet betalen, maar in de praktijk bepalen de totale inkomsten of een uitje doorgaat. Als te weinig ouders bijdragen, wordt het financieel onmogelijk om het reisje te organiseren.
Het onderzoek van het Jeugdeducatiefonds laat zien dat het probleem breed speelt. Bijna dertig procent van de ouders heeft moeite met het betalen van de bijdrage. Dat betekent dat op veel scholen een aanzienlijk deel van de gezinnen de kosten niet kan dragen. Scholen komen daardoor voor lastige keuzes te staan: het bedrag verlagen, een alternatief programma aanbieden of het uitje schrappen.
De vraag is wat dit betekent voor de toekomst van het schoolreisje. Als de financiële druk op gezinnen aanhoudt, zullen meer scholen moeten kiezen voor goedkopere alternatieven of het uitje laten vervallen. Daarmee dreigt een traditie onder druk te komen staan, met name voor kinderen die thuis weinig mogelijkheden hebben om op stap te gaan.