De verhoudingen tussen coalitie en oppositie in Den Haag worden volgende week getest tijdens Prinsjesdag en de Algemene Politieke Beschouwingen. Hoewel de oppositie getalsmatig oppermachtig is en de coalitie zwak staat, is de werkelijkheid volgens betrokkenen een ingewikkeld web van machtsrelaties. De komende dagen moet blijken of het kabinet-Jetten echt bestaansrecht heeft en of de chagrijnig geworden oppositie kan worden verleid tot samenwerking.
Prinsjesdag kent dit jaar een rommelige aanloop met veel intern gedoe. De troonrede van de koning is dinsdag niet veel waard als de politieke verhoudingen niet meewerken. De vraag is welke tactiek de oppositie kiest en of zij haar verdeeldheid kan overwinnen om de coalitie onder druk te zetten. De Algemene Politieke Beschouwingen, die traditioneel volgen op Prinsjesdag, worden daarmee een lakmoesproef voor de macht van beide kampen.
De oppositie is zelf allesbehalve een eenheid. Verschillende partijen hebben uiteenlopende belangen en strategieën, waardoor van een gezamenlijke vuist tegen het kabinet nauwelijks sprake is. Die verdeeldheid maakt de oppositie instabiel, ook al beschikt zij over een meerderheid in de Tweede Kamer. De coalitie kan daarvan profiteren, maar staat zelf eveneens onder druk door interne spanningen en een gebrek aan daadkracht.
De komende week wordt duidelijk of het kabinet-Jetten kan rekenen op voldoende steun om zijn plannen door te zetten. De oppositie zal moeten beslissen of zij constructief wil meewerken of juist de confrontatie zoekt. Vooralsnog is er geen duidelijke winnaar aan te wijzen in het Haagse machtsspel. De politieke realiteit is weerbarstiger dan de zetelverdeling suggereert.