Mark van den Oever, voorzitter van de actiegroep Farmers Defence Force (FDF), heeft boeren donderdagochtend opgeroepen om bewijsmateriaal van brandende hooibalen op hun telefoons te vernietigen. Volgens hem bestaat de vrees dat de politie onderzoek doet naar de reeks branden langs snelwegen en daarbij gegevens van boeren in beslag neemt.
De oproep verscheen in een bericht aan de achterban en is gericht op het verwijderen van foto- en videomateriaal waaruit betrokkenheid bij de branden zou kunnen blijken. Van den Oever zegt dat boeren hun telefoon moeten schonen voordat er mogelijk een inval of doorzoeking plaatsvindt. De FDF-leider noemt de branden zelf niet, maar verwijst naar een lopend politieonderzoek als reden voor de waarschuwing.
De afgelopen periode zijn op meerdere plekken in Nederland hooibalen in brand gevlogen, vaak in de buurt van snelwegen. Zulke branden veroorzaken rookoverlast en kunnen het verkeer hinderen. De politie onderzoekt of er sprake is van opzet en of er een verband bestaat tussen de verschillende incidenten. Bij dat onderzoek kan beeldmateriaal van omstanders of betrokkenen een rol spelen.
De oproep van FDF roept vragen op over de verhouding tussen de actiegroep en de opsporingsautoriteiten. Het vernietigen van bewijs dat relevant kan zijn voor een strafrechtelijk onderzoek is in Nederland strafbaar. Wie materiaal wist om een onderzoek te belemmeren, kan zich schuldig maken aan het belemmeren van de waarheidsvinding. Justitie en politie hebben nog niet publiekelijk gereageerd op de oproep van Van den Oever.
FDF is een boerenactiegroep die de afgelopen jaren regelmatig in het nieuws kwam bij protesten tegen milieumaatregelen en stikstofbeleid. De organisatie heeft een achterban onder boeren en treedt geregeld op als woordvoerder bij demonstraties en acties. De oproep om telefoons te schonen past in een patroon waarin de groep haar achterban waarschuwt voor overheidsoptreden.
Of de politie daadwerkelijk onderzoek doet naar individuele boeren en of er aanleiding is voor invallen, is niet bevestigd. De branden zelf zijn nog niet opgehelderd. Boeren die niets met de branden te maken hebben, kunnen door de oproep in een lastig parket komen als zij wel beeldmateriaal bezitten dat het onderzoek kan helpen.
De komende dagen moet blijken of justitie en politie inhoudelijk reageren op de uitspraken van de FDF-voorzitter. Voor de achterban van de actiegroep is de boodschap in elk geval duidelijk: materiaal dat mogelijk belastend is, moet verdwijnen. Of dat juridisch houdbaar is, is een tweede vraag die nog niet is beantwoord.