De Parijse jury behandelt vanaf maandag 7 september de dood van Federico Martín Aramburu, de voormalige Argentijnse rugbyinternational die in maart 2022 op straat werd doodgeschoten. Het proces loopt volgens de planning tot 25 september en draait vooral om één onderscheid: was sprake van voorbedachten rade nadat een vechtpartij bij een café al was beëindigd?
De belangrijkste verdachte is Loïk Le Priol, 32 jaar. Hij staat terecht voor «assassinat», de Franse kwalificatie voor moord met voorbedachten rade. Romain Bouvier, 35, wordt vervolgd voor poging tot moord met voorbedachten rade. Ook Lyson Rochemir, 29, staat terecht voor poging tot moord met voorbedachten rade en vanwege haar vermeende rol als bestuurster van de auto die tijdens de latere confrontatie werd gebruikt. Antony Sorrentino, 37, wordt ervan beschuldigd Bouvier na de schietpartij te hebben geholpen weg te komen.
De gebeurtenissen begonnen in de vroege ochtend van 19 maart 2022 bij café Mabillon in Saint-Germain-des-Prés. Aramburu was daar samen met Shaun Hegarty, oud-rugbyer, vriend en zakenpartner. Zij waren in Parijs om Frankrijk-Engeland in het Zeslandentoernooi te zien. Een woordenwisseling met Le Priol en Bouvier mondde uit in een vechtpartij. Medewerkers van het café grepen in. Aramburu en Hegarty verlieten de plek te voet.
Volgens het onderzoek werden zij daarna opnieuw benaderd. Camerabeelden en andere onderzoeksgegevens plaatsen Bouvier als eerste schutter in de volgende fase. Ongeveer 45 seconden later zou Le Priol zes keer hebben geschoten. Aramburu werd door zes kogels uit twee wapens geraakt en overleed ter plaatse aan de Boulevard Saint-Germain. Hij was 42 jaar.
Dat schietverloop is niet hetzelfde als de juridische conclusie dat de dood vooraf was beraamd. Precies daarover moet de jury oordelen. Le Priol en Bouvier erkennen dat zij vuurwapens hebben gebruikt, maar ontkennen dat zij met een vooraf gevormd plan wilden doden. Le Priol heeft tijdens het onderzoek daarnaast gezegd dat hij uit zelfverdediging handelde en een posttraumatische stressstoornis aangevoerd die verband houdt met zijn militaire verleden.
De tijd tussen de eerste vechtpartij en de schoten, de route die de betrokkenen aflegden en de vraag waarom zij elkaar opnieuw tegenkwamen worden daardoor belangrijk. Ook de rol van de auto en wat Rochemir wist of verwachtte kan bepalend zijn voor haar eigen strafrechtelijke verantwoordelijkheid. Sorrentino’s zaak gaat weer over een andere fase: de hulp die hij Bouvier na de schietpartij zou hebben geboden.
Le Priol en Bouvier hebben een verleden in de extreemrechtse GUD-beweging; Le Priol was bovendien marinecommando. Dat heeft de zaak vanaf het begin een politieke lading gegeven. Voor de rechtbank blijft echter gelden dat de aanklacht moet worden bewezen aan de hand van concrete handelingen en intenties in deze zaak.
Aramburu was getrouwd en vader van drie kinderen. Hij speelde 22 keer voor Argentinië en kwam jarenlang uit voor Franse clubs, waaronder Biarritz en Perpignan. In het rugby leeft zijn herinnering voort. De Argentijnse ploeg droeg vlak voor de start van het proces zwarte warming-upshirts met de woorden «Justicia por Fede».
De rechtszaak vindt plaats in de Voltaire-zaal van het Palais de Justice op Île de la Cité. Tot 25 september zal de rechtbank de minuten tussen de caféruzie en de schoten opnieuw opbouwen. Het antwoord op wat er in die tussentijd door ieder afzonderlijk werd besloten, vormt de kern van het proces.