Rusland heeft in het westen van het land een groter netwerk opgebouwd voor de lancering van langeafstandsaanvalsdrones. Analyses van commerciële satellietbeelden wijzen op minstens tien locaties met nieuwe of uitgebreide infrastructuur in de buurt van Oekraïne en Belarus.
The War Zone meldt, op basis van DroneSec en openbare trackinggegevens, dat zeven van de tien geïdentificeerde locaties al in verband zijn gebracht met aanvallen op Oekraïne. Het Institute for the Study of War ziet de uitbreiding vooral als een manier om grotere en meer verspreide Russische droneaanvallen op Oekraïense doelen mogelijk te maken.
Dat is een belangrijke nuance bij de stelling dat de nieuwe bases alleen maar bedoeld kunnen zijn voor aanvallen op NAVO-landen. Daarvoor bestaat geen bewijs. De infrastructuur heeft nu al een aantoonbare functie in de oorlog tegen Oekraïne.
Tegelijkertijd verandert de uitbreiding wel de veiligheidsrekening voor de NAVO. Meer lanceercapaciteit in het westen van Rusland en drones met een groter bereik betekenen dat in een escalatiescenario meer geallieerd grondgebied potentieel kan worden bedreigd. Een NAVO-functionaris zei dat het bondgenootschap de Russische capaciteit voor langeafstandaanvallen en drone-inzet nauwlettend volgt en over plannen en strijdkrachten beschikt om af te schrikken en te verdedigen.
De dreiging wordt breder door waarschuwingen voor hybride operaties. Reuters meldde dat Polen en de Baltische staten de beveiliging van energie-installaties en andere kritieke infrastructuur hebben aangescherpt na informatie van geallieerde inlichtingendiensten. Een van de besproken scenario’s is een Russische provocatie of false-flag-aanval met Oekraïense of buitgemaakte drones om de herkomst onduidelijk te maken. De berichten tonen niet aan dat zo’n operatie is goedgekeurd of op korte termijn zal plaatsvinden. Het Kremlin deed de waarschuwingen af als bangmakerij.
Ook Amerikaanse inlichtingenbeoordelingen waarover CNN berichtte, gaan over een mogelijk toekomstig risico. Zij houden er rekening mee dat Vladimir Poetin de eenheid van de NAVO in de komende jaren kan proberen te testen met een beperkte actie, bijvoorbeeld een cyberaanval of een kleine militaire inval. Ze noemen geen concrete, aanstaande aanval op Polen.
De NAVO heeft na recente Russische luchtruimschendingen in Polen en Roemenië aangekondigd de geïntegreerde lucht- en raketverdediging van de oostflank verder te versterken. Voor Nederland is de betekenis vooral bondgenootschappelijk: Rusland bouwt een infrastructuur die vandaag de druk op Oekraïne vergroot, maar die in een bredere crisis ook extra eisen stelt aan Europese waarschuwing, luchtverdediging en bescherming van vitale systemen.